Archive for Juli 12th, 2022

Abriss von Schweinefarm auf KZ-Areal

Juli 12th, 2022  |  Published in Geschichte & Gedenken

Schweinefarm auf dem KZ-Gelände von Lety (Foto: Romea.cz)Tschechien: Termin für Abriss der Schweine­farm in Lety, an de­ren Stelle Mahn­mal für Roma-Holo­caust ent­ste­hen soll

Im südböhmischen Lety werden am 22. Juli die Abriss­arbeiten des ehe­maligen Schweine­zucht­betriebs be­ginnen. An des­sen Stelle wird dann ein Mahnmal zur Erin­nerung an den Holocaust an den Sinti und Roma er­richtet. Die Abriss­kosten sollten maxi­mal 110 Millio­nen Kronen (4,5 Millio­nen Euro) betra­gen und werden vom Staat über­nommen. Dies teilte eine Spre­cherin des Museums für Roma-Kul­tur (Muzeum romské kultury) am Diens­tag der Presse­agen­tur ČTK mit.

Während des Zweiten Weltkriegs befand sich vor Ort ein Kon­zentrations­lager, in dem in den Jahren 1942 und 1943 ins­gesamt 327 Sinti und Roma star­ben. Seit den 1970er Jahren stand an der Stelle ein Schweine­zucht­betrieb. Diesen kauf­te der tsch­echi­sche Staat 2018 auf, um die Errich­tung einer Gedenk­stätte zu er­mög­lichen.

(Text: Radio.cz, 12.7.2022)

Aus unserem Archiv:
Read the rest of this entry »

Vivaro Viva Romnja: Farajn le dschuvlenge

Juli 12th, 2022  |  Published in Einrichtungen, Frauenrechte, Interview, Radio, Podcast & TV

Radio Roma samRoma sam
Radijo Burgenland:
27.6.2022 |
(on demand)

Zaklina Radosavljević (Foto: Yvonne Erdost/ORF)Sajt but berscha i Zaklina Radosavljević patrijarchali struk­tur­tscha taj seksis­mus ando kheta­nipe aun pes­ke dikel. Ada sa tra­dija la, 2015 o farajn „Vivaro Viva Romnja“ te kerel – jek farajn, savo le dschuv­len­ge adaj hi. O farajn o ersch­ti fa­rajn tschak Rom­njen­ge hi, hat dschuv­lenge, andi Austrija. Ando vake­ripe phukal i Zaklina Ra­do­savlje­vić pedar o ak­tu­jeli tema­tscha le fa­raj­nistar.

But Romnjenge o drom ande jek naphandlo, ajgeni dschivipe meg mindig jek barano hi. Bari­kano hi odolen te sikal, save meg mindig ando garu­jipe dschin. Usar o kes­dipe aun lakero cil sina, odole dschuvlen andar o garu­jipe te hulinel taj te sikal, phenel i Rado­savljević.

O cil mukipe hi
Te pedar Romnja andi Austrija vakertscham, iste diklo ol, obste odola adaj upro them ale vaj na, afka i Zaklina Rado­savlje­vić. Mint Romnja migra­cijo­nakera scenaha, butvar min­den­felitike problemca iste dschin, afka sar jek pharo usedscha­jipe uso sikadipe taj uso butjakero foro. Ham o anti­ciganismus meg mindig soralo hi, taj odolestar o cile Romnja reste hi, phenel i Radosavljević. Oj odolen­ge and pe bescharel, saven meg mindig nisaj hango hi taj butvar na dikle on. O Romnja Betschiste butvar minden­felitika dis­krimi­nacijake ar bescharde hi.

O cil mukipe hi: Ada probalinel o farajn duach minden­feli­tike workshops te schofinel. But dschuvla meg mindig ande patri­jarchali struk­turtscha dschin, vaschoda barikano hi thana te schofinel, kaj le dschuv­lenge latsche dschal taj kaj tschak vasch lengere man­giptscha dschal. Adaleha kamla o farajn „Vivaro Viva Romnja“ jek gondo te schofinel taj le dschuv­len le work­shopendar afka use multi­plika­torkiji te kerel.

Latsche thana le dschuvlenge
O dschijakana tel likerde workshops adale tematschenca donde pumen bescharde: Inter­nacijo­nali Romen­gero-Di, mujsi­nipes­kero soharipe, partneris­kero maripe taj atschi­peskero tscha­tschipe. Read the rest of this entry »