Tel tschalavipe le nacijonalsocijalismusistar

Mai 17th, 2014  |  Published in Geschichte & Gedenken, Radio, Podcast & TV

Radio Roma samRoma sam
Radijo Burgenland:
12.5.2014 (on demand)

Fest zum Tag der Befreiung: 8. Mai in Wien 69to berscheskero di: Tel tschalavipe le naci­jo­nal­socija­lis­mu­sistar

Ando 8to maj 2014 o tel tschalavipe le nacijen­gere rajipestar 69 berscha phura­no hi. Upre ada di o kise­ti­ni­pe le nacijen­gere reschimis­tar taj o ari lipe le dsche­nendar andar o loger­tscha mulatim ol. Amen upre odola gon­dolinas, save ando logertscha mur­darde ule: Milijoni dschidov­tscha, Roma taj Sinti, poli­tischi geg­ner­tscha taj asaj dschene, save ando kipo le nacijo­na­lso­cijalis­ten­dar na pasi­nahi.

„Manuscha asaj bibastale schaj on“ – Jek bibastalo esbe lipe o Franz Schmaldienst andar Bocksdorf ande pri tscha­ven­geri cajt terdschiv­tscha. Afka sar ov, te o Romen­gere tschave andar Schtegate upro tra­dicijo­neli Anna-Butschu ande Bocks­dorf sina taj pomo­schi­nahi o rin­gel­schpü aun te tra­del. „Te trijalvar o ringel­schpü aun tra­de­hahi, akor jefkar te ladel troma­hahi“, phenel o adi 83 berschen­gero Franz Schmal­dienst. „Upre jefkar jek hares­kero pre dschuk­leha alo taj le Schte­gakere Romen­gere tschaven te tradel kesdintscha. O tschave pedar o rito nasch­nahi taj o dschu­kel pal lende. Le jeke vaj le avre o dschu­kel te dan­dertscha“, afka o Schmal­dienst baj­der.

But Roma na ale pal „Nimci puschkenca le Romen khetan tradine, andi gemajnd­akeri vora len led­schine kaj le ersch­tivar registri­rim taj paloda ledschim ule“, phenel o Franz Hillinger. „Upre jek Romni, i daj mra ischko­la­kera pajtasch­kija­tar Maria igen latsche dschanav pal te gon­do­linel, kaj me la pal o haburi meg dik­lom taj terdschiv­tschom“, afka o Hil­linger bajder.

O Rupischakere Roma, save jek cajt Rohoncate butschali­nahi, sa led­schim ule. Anglo­da jek Romni upro phari­pes­kero verda usch­tini, mra dajake lakero lek bari­ka­ne­der koja, jek kutschi, ando va dija taj phentscha: „Te me papal pal ajom, akor i kutschi papal des mange! Oja Romni ham na ali pa­pal pal“, afka i Miriam Wiegele.

Buteder pedar schunen tumen andi sendung „Roma sam“ upro Radijo Bur­genland.

(volksgruppen.orf.at)

Comments are closed.