Radio Kaktus: Roma ando Ungriko
April 10th, 2009 | Published in Radio, Podcast & TV
Radio Kaktus / WEBRADIO oe1campus
On Demand (mp3-Download)
József Orsós sina söbst ischkolaschi le ajgeni Romenge kerdo Gandhi gimnasijumistar ando Pécs taj odoj te pri abitura kertscha. Adi hi lo meschteri le nimtschkoske taj le thaneskere Romengere dijalektiske „Beás“ odoj. József Orsós upro drom pe kertscha khetan pre kolegenca Csaba Lakatos, Vilma Rósza taj le scheroha le Gandhi gimnasijumistar ando Pécs la Karin Adamikaha upro akaripe le Romano Centroistar Betschiste. On phukade pedar i aktujeli situacija le Romendar ando Ungriko taj pedar o Gandhi gimnasijum le Romenge. József Orsós phukal, hot le Roma söbsfavojtungen tschak aunschunipeskere tschatschitscha hi. Ando tikne gemajndscha butvar 3000 euroenca ando bersch butschalim ol. Ada nan afka latscha sar o Orsós phukal, te tschak schaj mit vakeras taj ar nischta na.
Orsós angle asdija, hot angle periptscha gejng o Roma medijal butvar telal o stolo peren, dschidokle ham gejng o Roma butvar lendar tradim ol. Te o Romengere ischkolaschtscha le Gandhi gimnasijumistar i situacija esbe te lel uschtiden. Te o bus pherdo hi lendar mangen hot papal ar te uschtschan, kaj le gadschenge than te keren, phenel i Karin Adamik, schero le Ghandi gimnasijumistar le Romenge. Ham o utscho rasismus na tschak le Romen resel. O schero Adamik terdschivtscha imar butvar verbali mariptscha „rechtsgerichteten“ schtudentendar.
Csaba Lakatos, bijologijakeri meschterkija upro Gandhi gimnasijum, imar söbst o upre maschinirinipe la ungrika gardejatar terdschivtscha. O harengere le Romenge ando gava angloda phukan, hot demonstraciji la ungrika gardejatar kerde on. On phenen lenge hot tena upro drom dschan. O harengere söbst la ungrika gardejatar daran.
Tip
Vernisasch uso artschijipe „Leben“ la austritika Romnatar taj molerkijatar Ceija Stojka ando keripe le internacijonali Romengere divesistar, sridon 8.4.2009, 16.00 orenge ando musejum la Roma kulturake, Bratislavska 67, Brünn hi. Ando khetan hejnginipe la vernisaschatar del te jek kenvakeri presentacija la C. Stojkatar „Leben im Verborgenen“ (Argo 2009), kaj te i pisimaschkija use hi. Aja srida 16.00 orenge, ando musejum la Roma kulturake, Bratislavska 67, Brünn.
Emmerich Gärtner-Horvath, ORF Volksgruppenredaktion
(volksgruppen.orf.at)