5.007 ande Łódź/Litzmannstadt pele

Oktober 31st, 2015  |  Published in Geschichte & Gedenken, Radio, Podcast & TV

Radio Roma samRoma sam
Radijo Burgenland:
26.10.2015 | (on demand)

Gerhard Baumgartner beim Vortrag in Schlaining (Foto: Roma-Service)Sajt but schelberschengero o Roma taj Sinti le tradipeske taj la diskri­mi­na­ci­jake ar be­scharde sina. O utschi­pes­kero gendo le tra­di­pestar i NS-cajt ke­rel, kada vala­mi 90 pro­centi le Romen­dar taj Sintij­endar, save andi Austri­ja dschiv­nahi, mur­dar­de ule.

1938 imar 232 Roma ojs „aso­ci­jali“ kate­gori­si­rim ande loger­tscha and tscha­pim ule. Jek bersch palo­da, o raji­pes­kero haren­ge­ren­gero birov­tschago o and tscha­pi­nipe 3.000 bur­gen­lan­di­tike Ro­mendar, save meg buti te kerel dscha­nahi, ande loger­tscha ar dija.

O Gerhard Baumgartner, austritiko histori­keri taj sajt maj 2014 o schero le DÖW-istar, and diki­pe ando ter­dschi­jip­tscha le Romen­dar taj Sinti­jendar del. Ando 17to okto­beri 1939 o Himmler phen­tscha, hot o cile Roma taj Sinti na tro­man bu­ter upral o than, kaj le akan hi, bejg te dschal. Kaj o pal liker­de Roma taj Sinti le gemajn­den­dar fasor­gim iste ule, odola akan len­gero „tel scho­fi­nipe“ man­gnahi. O raji­pes­kero si­cher­hajta­kero scheros­kero birov­tscha­go akor o keri­pe afka akar­de „Zigeuner loge­ren­dar“ ar dija.

O „Zigeuner logeri“ Łódź/Litzmannstadt

Le 5.007 ando logeri Łódź/Litz­mann­stadt depor­ti­rime Romendar taj Sinti­jen­dar, 613 dschene imar ando erschti kurke pal len­gero ledschipe vasch jek epe­de­mija mule. O avre Roma taj Sinti, save meg dschiv­nahi, ando jeneri 1942 ando logeri Chełmno/Kulmhof ledschim taj fa­gasim ule. Ada tradipe na dschiv­tscha niko prik. Bute­der pedar, schu­nen tumen andi sen­dung „Roma sam“ upro Radijo Bur­gen­land.

(volksgruppen.orf.at)

Comments are closed.